Stresi ışıkla ölçen akıllı yüzük geliştirildi
USC'nin geliştirdiği akıllı yüzük, cilt altındaki teri yakın kızılötesi ışıkla izleyerek stresi ölçüyor. Testlerde jelli sensörlerden daha başarılı oldu.

- USC mühendisleri, stresi elektrot yerine iki yakın kızılötesi LED ile cilt altındaki teri izleyerek ölçen bir akıllı yüzük geliştirdi.
- Yüzük testlerde stresi rahatlamadan yüzde 90'dan fazla oranda ayırt etti; 12 saat sonra bile yaklaşık yüzde 80 doğrulukta kaldı.
- Yapay zeka modeli yüzüğün üzerinde çalışıyor; teknoloji patent sürecinde ve ileride ticari lisansa açılabilir.
Akıllı saatler ve bileklikler stresinizi ölçtüğünü söylüyor ama bu ölçümler çoğu zaman cilde sürekli temas etmesi gereken elektrotlara dayanıyor. ABD'deki Güney Kaliforniya Üniversitesi'nden (USC) mühendisler ise stresi ışıkla ölçen bir akıllı yüzük geliştirdi. Üstelik yüzük, verileri kendi içinde işleyerek kişisel bilgileri dışarıya göndermiyor.
USC Viterbi Mühendislik Fakültesi'nin duyurusuna göre yüzüğü, yardımcı doçent Yasser Khan ve doktora öğrencisi Md Farhad Hassan liderliğindeki ekip geliştirdi. Çalışma, "Dermal aktivitenin tamamen optik algılanması, sürekli stres takibi için yapay zeka destekli giyilebilir bir yüzüğü mümkün kılıyor" başlığıyla Science Advances dergisinde yayımlandı. Proje iki yıl önce bir yan proje olarak başlamış.

Mevcut stres ölçerlerin sorunu ne?
Fitbit Sense gibi bugünkü giyilebilir stres ölçerler çoğunlukla elektrodermal aktiviteye (EDA) dayanıyor. Bu yöntem, ter bezlerinin etkinliğine bağlı olarak cildin elektrik iletkenliğindeki değişimleri ölçüyor. Ancak elektrotların cilde sürekli temas etmesi gerekiyor. İletken jeller zamanla kuruyabiliyor, hareket ve temasın kayması da ölçümleri bozabiliyor. Bu yüzden uzun süreli ölçümler daha az güvenilir hale geliyor.
Ekip, bunun yerine ışığa yöneldi. Stres anında sempatik sinir sistemi ter bezlerini harekete geçiriyor ve ter daha gözle görülmeden cildin altında küçük değişimler başlıyor. Khan bunu şöyle özetliyor: "Fikrimiz çok basit. Cildin altındaki bu küçük teri ışıkla görmek istiyoruz."
İki ışık huzmesiyle ter takibi
Araştırmacılar, akıllı saatlerde kan akışını ışıkla ölçen fotopletismografi (PPG) tekniğinden ilham aldı. Geliştirdikleri yönteme "optodermal aktivite" (ODA) adını verdiler. Yüzükte iki yakın kızılötesi LED bulunuyor. Bunlardan biri 960 nanometrede ışık yayıyor ve terle ilişkili su miktarındaki değişimlere duyarlı. 1.250 nanometrede çalışan diğeri ise sabit bir referans görevi görüyor. İki dalga boyunun cilt altında nasıl yansıdığı karşılaştırılarak elektrot ya da jel olmadan ter etkinliği izlenebiliyor.
Khan, "Stresin ışıkla ölçülebildiğini ilk kez biri gösteriyor" diyor. Deneylerde optik sinyaller, stres testleri sırasında jelli ticari bir EDA sensörüyle zaman içinde ortalama yüzde 86 uyum gösterdi.
Yüzük aynı optik sistemle kalp atış hızını ve kalp atış hızı değişkenliğini de ölçüyor. Bir sıcaklık sensörü ve ivmeölçer ise psikolojik stresi fiziksel hareket ya da sıcaktan kaynaklanan terlemeden ayırt etmeye yardımcı oluyor.
Yüzük, jelli sensörlerden daha başarılı çıktı
Kısa süreli testlerde yüzük, stresi rahatlama halinden yüzde 90'dan fazla oranda doğru ayırt etti. Geleneksel EDA'da bu oran yüzde 78'in altında kaldı. Test stres, rahatlama, fiziksel hareket ve sıcaktan terleme olmak üzere dört duruma genişletildiğinde yüzük yüzde 100 doğruluğa ulaştı, EDA ise yüzde 75'te kaldı.
Fark, uzun süreli kullanımda daha da açıldı. 12 saatin sonunda iletken jel kuruyunca EDA'nın stresi rahatlamadan ayırt etme doğruluğu yüzde 57'ye düştü. ODA yüzüğü ise yaklaşık yüzde 80 doğrulukta kaldı.
Veriler yüzükten çıkmıyor
Yüzükte uç yapay zeka (Edge AI) kullanılıyor. Yani makine öğrenmesi modeli, ham biyometrik verileri dış bir sunucuya göndermek yerine doğrudan cihazın üzerinde çalışıyor. USC'ye göre bu hem gecikmeyi azaltıyor hem de hassas kişisel verilerin cihazda kalmasını sağlıyor.
Khan, teknolojiyi ofis ortamında 40 katılımcıyla bir yıl sürecek bir çalışmayla daha da doğrulamayı planlıyor. Araştırmacılar aşırı yüzey terinden kaynaklanan parazitleri azaltmak ve testleri daha geniş bir zihinsel ve psikososyal stres türü yelpazesine yaymak için de çalışıyor. Çalışmanın yazarlarından, USC Keck Tıp Fakültesi'nde klinik psikiyatri yardımcı doçenti Adam Frank da stresin bir yüzükle sürekli izlenmesinin kişiye özel psikiyatriyi önemli ölçüde geliştirebileceğini vurguluyor. Teknoloji için patent başvurusu süreci devam ediyor; yüzük ileride USC'nin Stevens İnovasyon Merkezi aracılığıyla ticari lisansa açılabilir.
Haberde hata mı var?Bize bildirin
Senin fikrin ne?
Bu gelişme hakkında sen ne düşünüyorsun?
Yorumlar
İlk yorumu siz yazın.